درباره صارم الدین صادق وزیری

درباره صارم الدین صادق وزیری


 


صارم الدین صادق وزیری, در ۱۲خرداد

۱۲۹۹ در سنندج متولد شد و دوران دبستان و متوسطه را در سنندج و تبریز در رشته علوم طبیعی به پایان برد


صارم‌الدین صادق‌وزیری، در ۱۲خرداد ۱۲۹۹ در سنندج متولد شد و دوران دبستان و متوسطه را در سنندج و تبریز در رشته علوم طبیعی به پایان برد. سپس به دانشگاه رفت. حوادث سیاسی ۱۳۲۰ تحصیلات دانشگاهی او را مدتی معلق کرد و یک‌سال به عنوان دبیر دبیرستان برای تدریس به سنندج آمد و بعد به دانشکده حقوق و رشته قضایی رفت. تا سال ۱۳۳۱ جهت شرکت‌کردن در کاندیداتوری نمایندگی دور ۱۷مجلس شورای ملی مشاغلی از قبیل «دادیاری دادسرای تهران، مسوولیت دایره اجرای احکام دادسرای تهران، بازپرسی دادسرای تهران، دادیاری و بازپرسی دادسرای دیوان کیفری» را بر عهده داشت که در انتخابات نمایندگی با دو هزار رای برگزیده شد، اما بنا بر هجوم افراد وابسته به دربار در عرصه سیاسی، ارتش صندوق‌های رای را ابطال کرد و به جای وی، حسن امامی امام‌جمعه وقت تهران را روانه مجلس کرد که این امر با اعتراض دکتر مصدق روبه‌رو شد - که فساد و تقلب در بسیاری از حوزه‌ها وجود دارد - اما فایده‌ای دربرنداشت. البته در هفتم اردیبهشت ۱۳۳۱ که مجلس با حضور قریب به ۷۵نماینده افتتاح شد، دکتر حسن امامی، برادرزاده همسر مصدق، استاد حقوق دانشگاه تهران، امام جمعه تهران و طرفدار سلطنت و محرم دربار پهلوی به ریاست مجلس برگزیده شد. البته «دکتر کریم سنجابی» توانست از کرمانشاه برگزیده شود. صارم‌الدین صادق وزیری با حزب دموکرات کردستان ایران – مانند صدر قاضی و غنی بلوریان و... – نزدیکی و رفاقت داشت و از طرفی به حزب توده گرویده بود و شاه از انتخاب وی در مهاباد به شدت هراس داشت. سپس از طرف وزیر دادگستری وقت، صادق وزیری دوباره به خدمت اداری دعوت شد و تا ۲۸مرداد ۱۳۳۲ در سمت دادیاری دادسرای تهران باقی ماند که پس از آن دستگیر شد. البته از نظر فعالیت‌های جانبی و اجتماعی، وی از جمله چهره‌های سیاسی بسیار فعال بود که از عمده‌ترین فراز و نشیب‌های کاری وی می‌توان به این موارد اشاره کرد:


۱) در سال ۱۳۲۵ «جمعیت کردهای مقیم مرکز» را تاسیس کرد که تا سال ۱۳۵۸ به عنوان سخنگو در آن نهاد فعال بود. وی مدیریت انتشار روزنامه‌ای به نام «بروسکه» را نیز بر عهده داشت که نشریه ارگانی آن جمعیت محسوب می‌شد و بعدها در اواخر دهه ۱۳۷۰ مجددا در تهران بازسازی شد، اما این بار دکتر اسعد اردلان مسوولیت این نهاد اجتماعی را بر عهده گرفت و اساسنامه آن را تغییر داد.


۲) در سال ۱۳۲۸ عضویت حزب توده را می‌پذیرد و در سال ۱۳۲۹ علاوه بر عضویت در شورای مرکزی جمعیت حقوقدانان دموکرات ایران، به عنوان عضو موسس «جمعیت ملی مبارزه با استعمار»، سردبیری روزنامه «شهباز» را برعهده می‌گیرد که تا ۱۳۳۱ ادامه داشت. در خلال عضویت در جمعیت مبارزه با استعمار – به ریاست یحیی خدابنده- ملاقات‌هایی با عناصر موثر جبهه ملی و دولت دکتر مصدق داشت، از جمله در ۳۰تیر ۱۳۳۱، زیرا دکتر مصدق به اهمیت نقش چپ در خنثی‌کردن توطئه‌های دربار آگاه بود.


۳) پس از کودتای ۲۸مرداد از طرف دادرسی ارتش به اتهام علیه براندازی سلطنت، دستگیر می‌شود و ابتدا به زندان قلعه فلک‌الافلاک و آنگاه به همراه زندانیانی مانند کریم کشاورز و... به جزیره خارک تبعید می‌شود. ۱۴ماه را در زندان انفرادی می‌گذراند. در دادگاه تجدیدنظر نظامی به حبس ابد در زندان قصر، محکوم می‌شود اما وی مشمول بخشودگی قرار می‌گیرد و پس از چهار سال‌واندی از زندان رها می‌شود. در مدتی که در زندان لشکر ۲ زرهی – شکنجه‌گاه سرلشکر تیمور بختیار - بود با دکتر حسین فاطمی - یکی از برجسته‌ترین چهره‌های جنبش ملی شدن نفت دولت دکتر


مصدق – هم‌بند می‌شود، هرچند قبلا با وی در دفتر وزارت خارجه دیدار و ملاقات کرده بود.


۴) در بدو امر کانون وکلای مرکز از دادن جواز فعالیت وکالت به وی امتناع می‌کند و به ناچار از استان فارس مجوز فعالیت در وکالت را دریافت می‌کند و در تهران به فعالیت تخصصی خود می‌پردازد و پس از مدتی به عضویت اصلی هیات مدیره کانون وکلای مرکز و بازرس اول هیات مدیره کانون وکلای مرکز در‌می‌آید و تا ۱۳۵۸ در این سمت باقی ماند.


۵) در سال ۱۳۵۶ نیز جزو وکلا و قضاتی بود که طی نامه‌ای سرگشاده به شاه بر لزوم اجرای قانون اساسی و متمم آن تاکید کردند و فضای باز سیاسی را خواستار شدند. در همان سال جزو موسسین و عضو شورای مرکزی جمعیت حقوقدانان ایران بود که نقش بسیار عمده‌ای در مبارزات آزادیخواهانه مردم ایران در شکل‌گیری انقلاب ایفا کرد. در سال ۱۳۵۷ نیز به عضویت هیات مدیره جبهه دموکراتیک ایران درآمد.


۶) در سال ۱۳۵۷ سردبیری نشریه هفتگی «صدای معاصر» را بر عهده داشت.

/ 0 نظر / 21 بازدید